Boek Ordelid over Antwerps ziekenhuis om in te genezen, niet om in te sterven

Bob Van Hee, lid van de afdeling Antwerpen-Middelheim, begon zijn carrière als algemeen chirurg in het Stuivenbergziekenhuis in 1975. De geschiedenis van dat ziekenhuis is volgens hem bij uitbreiding de geschiedenis van de geneeskunde en de zorg uit die tijd. Die geschiedenissen mogen we niet verloren laten gaan, vond Van Hee. Hij schreef er dus een boek over: Het Stuivenbergziekenhuis - Een erfgoedicoon in Antwerpen (1879–2022).

Het Stuivenberggasthuis kwam er omdat het Sint-Elisabethgasthuis te klein werd. Er was dringend behoefte aan een tweede ziekenhuis in Antwerpen. En zo werd tussen 1879 en 1884 'het Stuivenberg' gebouwd. Het ziekenhuis kreeg een ovalen structuur met acht ronde paviljoentorens, met daarin ronde zalen, heel bijzonder. Paviljoenbouw maakte het mogelijk patiënten met verschillende aandoeningen in verschillende zalen onder te brengen. Door de ronde zalen konden de verpleegsters vanuit het midden alle patiënten even goed in de gaten te houden.
 

Hypermodern

Het ziekenhuis was uiterst geavanceerd, zeker in zijn beginjaren, met de modernste snufjes op het gebied van luchtverversing, verwarming en elektrische verlichting. Ook qua verzorging en verpleging, bacteriologisch onderzoek en radiologische beeldvorming liep het voorop. De eerste patiënten werden er behandeld op 2 januari 1885. In de meer dan 140-jarige geschiedenis van het Stuivenberg zijn honderdduizenden patiënten geopereerd, behandeld en/of verzorgd door opeenvolgende teams van artsen en verpleegkundigen. In de periode van 1850–1950 vond ook de grote ommezwaai plaats: ziekenhuizen veranderden van de plek waar je naartoe ging om te sterven naar een plek waar je kon genezen.
 

Artsen met wereldfaam

Geneesheren als Albin Lambote, Fritz Sano en Ludo van Bogaert waren wereldwijd voortrekkers in de orthopedie, de psychiatrie en de neurologie. Maar ook honderden andere artsen en verpleegkundigen hebben meegeholpen aan de faam die het Stuivenberg genoot bij de Antwerpse bevolking. Zij zorgden voor een geneeskundige zorg die steeds performanter (voor de Nederlanders: zeer goed presterend) werd door de vele ontdekkingen, uitvindingen en technologische ontwikkelingen.
 

Tuberculose

Deze artsen en de door hen verstrekte medische zorgen worden in het boek uitgebreid behandeld. Daarnaast wordt er ingegaan op de behandeling van ziekten als tuberculose, kinderverlamming, beroerten en nierziekten. Ook operaties aan organen in de buik, bloedvaten en beenderen komen aan bod.
 

Verpleegschool

In het Stuivenberg werd in 1902 ook de eerste Beroepsschool voor Ziekenverpleging in België gesticht, een school die later zou uitgroeien tot het prestigieuze Hoger Instituut voor Verpleegkunde (HIV).
 

Naderende verhuizing

Het vertrek van de patiënten van het ziekenhuis Stuivenberg naar de nieuwe site van het Cadix-hospitaal staat voor de deur. Daarmee houdt de hospitaalgeschiedenis in de wijk Stuivenberg (Seefhoek) op. Dit boek is aan alle 'Stuivenbergers' opgedragen, in dierbare herinnering.

Het Stuivenbergziekenhuis - Een erfgoedicoon in Antwerpen (1879–2022)
Auteur: Robrecht Van Hee
Uitgever: Garant
ISBN: 9789044138856
242 pagina's
Prijs: 42,50 euro

Gepensioneerd chirurg en voormalig hoofddocent aan de Universiteit van Antwerpen Bob Van Hee sprak begin december bij de afdeling Kempen
over zijn recent gepubliceerde boek.