Nederlandse Dataprijs 2020 voor Ordelid om transcriberen van 17e eeuwse kranten
De Nederlandse Dataprijs 2020 in de categorie sociale en geesteswetenschappen is vorige maand toegekend aan een 17e-eeuwse krantenset die door vrijwilligers is getranscribeerd. Projectleider was Nicoline van der Sijs, lid van de afdeling Utrecht, senior-onderzoeker aan het Instituut voor de Nederlandse Taal (INT) en hoogleraar Historische taalkunde van het Nederlands in de digitale wereld aan de Radboud Universiteit.
De getranscribeerde teksten zijn de oudste Nederlandstalige kranten, gepubliceerd tussen 1618 en 1700. Door de ouderdom van de teksten en de veelheid aan lettertypes konden deze kranten niet door de computer worden gelezen. Ruim 200 vrijwilligers brachten uitkomst. Zij tikten de circa 120.000 artikelen over in het kader van een crowdsourcingsproject, dat was opgezet door het INT, de Koninklijke Bibliotheek en het Meertens Instituut. Het resultaat is een betrouwbaar full-text-doorzoekbaar onderzoekscorpus van zo'n 20 miljoen woorden. Sinds ruim een half jaar staat het op Delpher, een online zoeksysteem dat toegang geeft tot ruim 120 miljoen pagina’s uit Nederlandse boeken, kranten en tijdschriften van de 17e tot en met de 20e eeuw. Projectleider Nicoline van der Sijs ziet de Nederlandse Dataprijs als "een geweldige erkenning van het maatschappelijk belang en de waarde van 'citizen science' als bijdrage aan wetenschappelijk onderzoek".
Sculptuur en 5.000 euro
De Nederlandse Dataprijs bestaat uit een sculptuur en 5.000 euro. INT en KB willen dit bedrag gebruiken om de data via een vervolgproject nóg verder te ontsluiten. Aan de vrijwilligers zal worden gevraagd alle Amsterdamse locaties (zoals straten, kroegen en markten) die genoemd worden in de 17e-eeuwse krantenartikelen, te identificeren en te koppelen aan een plattegrond van Amsterdam. Het resultaat zal een digitale kaart zijn waarop te zien is wat waar gebeurde in 17e-eeuws Amsterdam en wat de toenmalige 'hotspots' waren.
Het is niet de eerste prijs die Nicoline van der Sijs dit jaar krijgt. In de vorige PrincEzine konden we berichten dat zij de Taalboekenprijs 2020 had gewonnen met haar boek 15 eeuwen Nederlandse taal.